» Tė ndryshme
Tue 11 Oct 2016, 18:45 nga Elona

» Lodhja nga ata qė dikur i vlersoje...
Tue 11 Oct 2016, 00:15 nga Naki

» Kosovari ne Londer
Tue 11 Oct 2016, 00:13 nga Naki

» Te doktori...
Tue 11 Oct 2016, 00:13 nga Naki

» Dashuria Para dhe mbas martesave...
Tue 11 Oct 2016, 00:12 nga Naki

» Barcoleta
Tue 11 Oct 2016, 00:10 nga Naki

6 pėrdorues nė linjė: 0 anėtarė 0 tė fshehur 6 vizitorė :: 1 Bot

Asnjė

Shiqo lokacionet nė hartė


Numri Rekord i pėrdoruesve nė linjė ishte 484 mė Sun 08 Mar 2015, 12:48
Forumi ka 2899 anėtarė tė regjistruar
Anėtari mė i ri dashuri_dhe_zjarr

Anėtarėt e kėtij forumi kanė postuar 154059 artikuj v 4861 temat


Naki (9124)
 
Geri (7161)
 
lolita (6766)
 
Annika (6751)
 
Kle@Love (6659)
 
Voglushja (4385)
 
Interesant (4173)
 
Arjana (3724)
 
albi (3374)
 
Adisa (3282)
 


Sander Prosi Artsit i Popullit

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

Sander Prosi Artsit i Popullit

Mesazh nga Vizitor prej Fri 11 Sep 2009, 21:51

Lindi ne Shkoder, ne janar te vitit 1920. Pasi mbaroi shkollen fillore vazhdoi gjimnazin e Tiranes. Merr pjese ne dramen "Vilhelm Teli". Shkon per studime ne Austri per dentist, te cilat nuk i mbaroi. Me 1947 merr pjese ne konkursin prane Teatrit Popullor dhe e fiton ate. Mbi 100 role te ndryshme te interpretuara me mjaft mjeshteri ne Teatrin Kombetar dhe ne kinematografi. Ky eshte thjesht ne shifra artisti yne i mrekullueshem Sander Prosi, por pas shifrave...

Kujtojme figurat e paperseritshme "Fytyra e dyte" rolin e Vuksanit, Horatin tek "Hamleti", Otellon tek "Otello", dhe Mileri tek "Intrig e dashuri" ku figurat nuk kapen ne menyre te pergjithshme, statike por ne zhvillim e siper si rezultat i kontradiktave qe zhvillohen ne nje veper dramatike. Artisti nepermjet monologut te brendshem zberthente gjithe shqetesimet, preokupacionet e mendimet e personazhit. Nje artiste me nje profil krijues teper fin, teper te vecante. Tek Sander Prosi vihet re individualiteti qe e karakterizon, jo vetem ne ate cka ai ben, por edhe ne unitet mendimi dhe ndjenja. Si aktor i zgjuar deperton ne thellesi te roleve deri ne skutat me te erreta te tyre duke zberthyer deri ne detaj psikologjine e personazhit. Ka luajtur role nga me te ndryshmet dhe asnjehere nuk ka qene i njejte. Njeh mjaft bukur boten emocionale te personazhit. Rolet e interpretuara prej tij jane sa jetesore dhe te natyrshme, ku ne gamen e interpretimeve spikat thjeshtesia. Sander Prosi mban mend qe nena e tij, Anastasia, kur mblidhej me shoqe e kendonte, ndersa gjyshi ishte instrumentist i mire popullor.

Artisti i Popullit Sander Prosi ne vitet 1962-1975 e deri sa vdiq dha mesim si pedagog ne degen dramatike ne Akademine e Arteve.

Ne rolin e Otellos
Artisti zhvilloi nje pune teper te madhe ne rolin e Otellos, pune kjo qe zgjati kater vjet deri ne pergatitjen e mbrapme te rolit. Punonte me vetveten per te arritur ndjesite komplekse te figures. Vemendje i kushtoi punes me plastiken, zerin duke synuar thelbin analitik e logjiko-emocionale te tij. Otello i Sander Prosit u shfaq si njeri i paster me gjeresine dhe thellesine vitale te njeriut qe beson deri ne naivitet dhe kur zhgenjehet rebelohet ne menyr` tragjike. Otellon shume teatro e tajtojne si tragjedi te xhelozise por Sander Prosi nga perberja e konstrukti psikik nga tiparet morale, personazhi i rezultoi ndryshe. Besa dhe nderi jane nder vecantite e ketij fisniku qe e kane udhehequr tere jeten e vet, besen e nderon dhe e cmon kurse pabesine e denon. Artisti dashurine per Dezdemonen e interpreton si dashuri te kulluar te natyrshme te paster qe buron nga shpirti bujar. Otello i Prosit eshte shprehje e nje natyre te ndjeshme.

Ne rolin e gjeneralit tek "Gjenerali i Ushtrise se Vdekur"
artisti gjithnje studionte personazhin nga vinte, kujt i perkiste e c'motive e shtynin. Vezhgonte imtesite e botes se brendshme te personazhit. Me nje pune titanike njesohej me figuren. Gjenerali eshte i sjellshem, delikat, i dashur ne dukje por ne brendesi te tij eshte nje vullkan qe rreh te gjeje rastin per te shperthyer.

Publiku pa me sy nje gjeneral qe erdhi per te prishur nje dasme te bukur shqiptare, por forca vitale e vendit e shtang e pastaj e zvogelon. Artisti si mjeshter i skenes perdor ngjitjet e zbritjet ne menyre virtuoze. Ai luan ne teater dhe se imiton jeten por e ngre ate ne nivelin e te pamundures ku shkelqen estetika e larte. Ne monologjet e dramave te interpretuara prej tij nderthuret bukur tragjikja, komikja, aktori kalon nga nje situate tek tjetra duke ruajtur ndjenjen e mases. Ai ben si i cmendur, por thelle brenda tij eshte vetedija e artistit per te kuptuar thelbin e rolit, mesazhin e publikut. Artisti i Popullit regjisori Piro Mani eshte shprehur "Sandi sikur ka lindur per te luajtur Horatin tek "Hamleti". Sandri eshte nder figurat me te realizuara". Vete aktori Sander Prosi eshte shprehur: "Talenti zhvillohet nga ndjenja e dashurise per punen". Arti i Sander Prosit spikati qysh nder figurat e interpretuara nga vitet 1953 ku interpreton Von Shubes, Vata, kamarieri Mitka, vazhdon me Zabelinin, shkelqen tek Prefekti ku artisti shpalos nje game te gjere situatash komike me mjeshteri te pazakonte. Ne rolin e Isa Boletinit u shqua si interpret i atdhetarit te flakte, luftetarit te madh te lirise me te cilin u identifikua ky talent brilant.

Arti kinematografik i Sander Prosit
Aktori ka interpretuar me talent te rralle figurat e mesuesit, doktor Boroves, inxhinjer Sharres, Jaho Labit, etj. Figura e Dhaskal Todrit e interpretuar nga Prosi ka mbetur ne kujtesen e publikut shqiptar. Me mjeshteri te rralle artistike interpretoi figuren e Ismail Qemalit. Ai dha nje Ismail Qemal te urte, te mencur, njeriun qe rrezaton autoritet, besim e respekt plot ndjenja njerezore ne cdo hap e veprim. Arti i vertete eshte i veshtire dhe kerkon pune, talent dhe dije. Figura e Ismail Qemalit ne te cilen gjallon force, gjalleri mendore e fizike sjellje te mira takti e vetepermbajtjeje diplomati gjeti realizimin me te arrire nga ky artist i madh. Po miqte, shoket, koleget ne kete 84-vjetor te lindjes se Artistit te Popullit Sander Prosi flasin sikur ta kene prane e sikur bisedojne me te. Sander Prosi ishte i sakte, i vertete, i mencur e i matur, shqiptar deri ne palce ne jete dhe ne art. Veprimtaria e tij skenike para nesh mbetet e gjalle.

Fati nuk mund tė kishte qenė i pabesė me Sandėr Prosin. Edhe pse me njė diplomė stomatologu nė xhep, ai nuk mund ta tradhtone pasionin qė kishte pėr skenėn. I sapokthyer nga studimet nė Austri, kishte dėgjuar pėr njė konkurs qė Teatri Kombėtar organizonte pėr aktorė dhe ai nuk u mendua gjatė. Qysh kur ishte adoleshent, i kishte ngelur si gozhdė njė merak. Kishte tentuar tė luante nė dramėn e Shilerit “Vilhelm Tel”, por pas disa provave tė lodhshme gjithēka ishte anuluar nga fashistėt. Brenda pak kohėsh u kthye nė aktor, pedagog, njė kult i teatrit dhe i kinemasė shqiptare. Pati mėsues dhe kolegė tė njohur, si: Naim Frashėri, Andon Pano, Marie Logoreci e shumė tė tjerė, njė plejadė aktorėsh tė vjetėr qė vendosėn themelet e aktrimit nė vend.

Sandėr Prosi lindi janarin e 1920 nė qytetin ku u kėndua pėr vite tė tėra “Luleborė”. Qysh kur ishte ende nė gjimnaz provoi tė vishte petkun e njėrit prej personazheve tė dramės "Vilhelm Tel", e cila nuk mundi tė shfaqej. Pasionin pėr teatrin e kishte qė i vogėl kur shkonte nė kinema. Aty jepeshin shfaqje nga grupi amator i drejtuar nga Mihal Popi dhe ai pėrpiqej sadopak qė tė pėrshtatej me personazhet qė kishin filluar t’i ceknin ėndrrėn e tij tė madhe, atė tė aktorit. Por me sa duket planet qė kishte pėr tė familja ishin ndryshe. Niset pėr studime nė Austri nė degėn stomatologji, tė cilat i la pėrgjysmė. Pasi kishte lėnė kujtimet e ėmbla tė Austrisė, merr pjesė nė konkursin e Teatrit Popullor, ku edhe iu besua roli i parė. Roli i tij i parė ka qenė ai i Shaqir Agės nė komedinė "Prefekti" tė Besim Lėvonjės, qė u prit mjaft mirė, dhe ku aktori luajti krahas Loro Kovaēit, Mihal Popit, Marie Logorecit etj. Popullariteti i tij si aktor lidhet me karakterin e thellė popullor tė artit tė tij. Vetitė fizike, trupi i drejtė, pamja fisnike, me njė nur skenik, vėshtrimi i ngrohtė, plastika dhe forca e fjalės sė tij, nėpėrmjet zėrit tė veēantė i dhanė kėtij aktori pėrmasat e njė aktori tė madh qė i vjen rrallė skenės shqiptare. Krijimet e Sandėr Prosit nė film shėnojnė kulme nė mjeshtėrinė e aktorit. Ishte viti 1961 kur ai mori rolin e parė nė film. Ishte personazhi i drejtorit tė shkollės nė filmin "Debatik". Ky do tė ishte fillimi, ndėrkohė qė ai do tė spikaste dukshėm duke reflektuar impulset e magjishme tė artit dramatik. Me shikimin e thellė, me tė folurėn e prerė, me zėrin e ėmbėl ai nuk mund tė mos tė shfaqte Sandrin e vėrtetė, njeriun e natyrshėm qė u bė artist i madh. Nė filmin "Vitet e para" ai i bėri pėrshtypje spektatorit pėr njė konkretizim tė qartė tė personazhit tė Abdylit, duke mbetur nė mendje tė ēdokujt pėr njė kohė tė gjatė. Sandėr Prosi vdiq atėherė kur mund t'i jepte akoma role tė bukura skenės dhe ekranit. U vlerėsua me ēmime, tituj e medalje, si dhe me titullin e lartė "Artist i Popullit". U nda nga jeta duke xhiruar metrat e fundit tė filmit "Pranverė e hidhur" mė 24 mars 1985.

Portreti i harruar
Nė njė nga vilat e vjetra nė zonėn e Bllokut, nė galerinė e njė piktori ruhet qė nga 1985 njė portret i ēuditshėm. Me shallin e hedhur shkujdesur nė qafė, flokėt e shpupurisur e vėshtrimin e thellė fshehur pas syzeve aktori Sandėr Prosi ende thotė diēka. Ndoshta fjalė tė pathėna nė ato ditė prilli, qė u thyen nė mes dhe e ndanė shpirtin nga trupi nė hotel “Vollga”. Koha e rėnduar duket ende pėrtej kokės sė menduar tė aktorit, atje ku peneli ka hedhur ndoshta veē reve tė errėta edhe trishtimin e asaj humbjeje. Tashmė kanė kaluar vite dhe ai portret sikur ėshtė harruar. Tė vetmit qė e kujtojnė ende janė njerėzit e paktė tė grupit tė xhirimit, qė punuan me Sandrin. Ata e dinė se si Vangjel Gjikondi kishte mundur tė shkėpuste nga ai portret edhe copėza dhimbjesh e shqetėsimesh qė i kishin trazuar mendjen. E nė ato pak ditė xhirimesh kanė ndodhur plot ngjarje tė zakonta e tė pazakonta, mbyllur me njė ngjarje tragjike. Tė gjitha kėto tani pakkush i di. Ngjarja tragjike e mori me vete tė vėrtetėn e asaj dite tė ngrysur prilli…

Filmi ende nuk kishte marrė rrugė. Personazhi i tij ende nuk ishte afruar tek porta pėr tė trokitur nė vėmendjen e shikuesve. Ndoshta ishte gati pėr ta nxjerrė nga vetja edhe kėtė rol. Por ndoshta edhe jo. Kur pa qė tė gjithė ishin larguar…

Se ēfarė ka ndodhur nė ato pak minuta askush nuk e di. Panė trupin e tij tė shtrirė pėrtokė, me njė pamje tė shqetėsuar qė i kishte ngrirė nė fytyrė. Dėshmitarėt e parė thonė se ai ka rrėshqitur nė njė moment marramendjeje. Ekuilibri ka humbur shtratin e pėrhershėm dhe ai ka shkelur kufirin ku jeta dhe vdekja bėjnė duel. Nė ato momente kamerat ishin vendosur nė njė shtėpi tė vjetėr nė njė lagje tė qytetit. Grupi i xhirimit aty e mori vesh lajmin e kobshėm. Tė gjithė ngrinė nė vend. Vrapin nga ajo lagje e vjetėr deri te hotel “Vollga” asnjėri nuk e ndjeu. Qe njė vrap i ēmendur, qė nuk mundi tė arrijė dot vdekjen qė ishte larguar duke lėnė pas gjurmė tė kuqe gjaku.

Trofe
Sandėr Prosi, edhe pse ėshtė konsideruar shpesh si njė nga aktorėt mė tė mėdhenj tė skenės shqiptare, sėrish nuk ka marrė aq sa duhet nga shteti. Gjatė karrierės sė tij aktoriale ai ėshtė nderuar me disa ēmime, kupa, medalje, si dhe me ēmime tė Republikės. Nė ‘75 u nderua me Ēmimin e Republikės sė Shkallės sė Parė pėr rolin e Jaho Labit nė filmin "Nė fillim tė verės". Sot numėron nė mbi 100 role tė interpretuara me mjeshtėri nė teatėr dhe kinematografi, por asnjėra prej tyre nuk mund tė pėrsėrisė realizimin e figurės sė Ismail Qemalit, e cila u nderua me Medaljen e Festivalit tė Pestė dhe me Ēmimin e Republikės tė Klasit tė Parė. E kush e ka harruar Dhaskal Todrin, i cili ėshtė ngjizur aq mjeshtėrisht nga Sandri, edhe ky po kaq i vlerėsuar nga publiku? Kolegėt dhe tė afėrmit tregojnė se ai krijonte njė lidhje tė ēuditshme me personazhin, duke pėrftuar nė kėtė mėnyrė ndjesi tė tilla qė shkriheshin direkt me rolin. Sandėr Prosi njihte mirė letėrsinė, qė shėrbente pėr tė zbėrthyer mjeshtėrisht personazhet, para se ai tė vishte petkun e tyre.

Sekreti i lotėve tek “Udha e shkronjave”
Dhaskalin plak askush nuk mund ta shlyejė lehtė nga kujtesa. Stafi qė ka punuar gjatė pėr realizimin e kėtij filmi gėrxheve tė Himarės tregon se u ėshtė dashur shumė mund pėr tė realizuar kėtė film, qė mbart njė emocion tė madh. Mes zagushisė sė tejskajshme ato ditė edhe aktorit tė madh nuk mund t’i mbusheshin sytė mė lot (ashtu siē e kėrkonte skenari) nė momentin kur ai kthehej i mallėngjyer nė vendlindjen e tij tė dashur. Pas disa dublave tė njėpasnjėshėm regjisori Pali Kuke kishte vendosur t’i ndėrpriste xhirimet. Stafi realizues u shtri tė pushonte nėn hije. Zhurma e autobusit tė linjės as qė i kishte bėrė pėrshtypje stafit, aq mė shumė tė ktheheshin nė sheshxhirim. Boria kishte prishur qetėsinė, ndėrkohė qė nė atė tė pėrpjetė u dėgjua frenimi i pėrtuar i autobusit Vlorė-Himarė. Mes tymit dhe afshit pėrvėlues zbret nga autobusi njė burrė dhe i jep Sandėr Prosit njė qese me qershi. “E ke nga tė gjithė ne", - i tha ai. Kaq u desh qė aktori tė thėrriste: "Fillojmė xhirimin". Emocioni kishte marrė udhė dhe ai nuk donte ta humbiste kėtė moment.

Galeria e roleve
Pėr mė se tri dekada Sandėr Prosi krijoi mbi 80 role nė teatėr dhe kinematografi, tė shkėputura kėto nga 75 vepra tė autorėve tė huaj dhe vendas. Klasi i tij aktorial bėri qė asnjėri prej tyre tė mos i ngjajė tjetrit. Ata ishin aq tė ndryshėm dhe pėr kėtė qėllim u bėnė mjaft popullorė dhe tė pėlqyer nga publiku. Trupi i drejtė, pamja fisnike, njė nur i pakrahasuar skenik, vėshtrimi i ngrohtė, plastika dhe forca e fjalės sė tij, zėri i veēantė i dhanė kėtij aktori pėrmasat e njė artisti tė madh tė skenės, qė u gdhend natyrshėm te publiku. Ai luajti nė mjaft filma, tė cilėt padiskutim u cilėsuan tė suksesshėm. Nėse bėjmė njė shėtitje tė shkujdesur nė galerinė e roleve tė tij, do tė veēojmė filmat: "Horizonte tė hapura", "I teti nė bronz", "Mėngjese lufte", "Yjet e netėve tė gjata", "Nė fillim tė verės", "Fijet qė priten", "Pėrballimi", "Gjeneral Gramafoni", "Udha e shkronjave", "Plaku dhe hasmi", "Kush vdes nė kėmbė", "Detyrė e posaēme", "Oshėtimė nė bregdet", "Guximtarėt", "Shtigje lufte", "Gjenerali i ushtrisė sė vdekur", "Njeriu me top", "Vajzat me kordele tė kuqe", "Plumba perandorit", si dhe shumė tė tjerė, po kaq tė njohur nga shikuesit dhe gjithashtu tė pėlqyer.

Disa nga filmat ku ka luajtur
"Vitet e para"
"Horizonte tė hapura"
"I teti nė bronz"
"Mėngjese lufte"
"Yjet e netėve tė gjata"
"Nė fillim tė verės"
"Fijet qė priten"
"Pėrballimi"
"Gjeneral Gramafoni"
"Udha e shkronjave"
"Plaku dhe hasmi"
"Kush vdes nė kėmbė"
"Detyrė e posaēme"
"Oshėtimė nė bregdet"
"Guximtarėt"
"Shtigje lufte"
"Gjenerali i ushtrisė sė vdekur"
"Njeriu me top"
"Vajzat me kordele tė kuqe"
"Plumba perandorit"

Vizitor
Vizitor


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi