» Tė ndryshme
Tue 11 Oct 2016, 18:45 nga Elona

» Lodhja nga ata qė dikur i vlersoje...
Tue 11 Oct 2016, 00:15 nga Naki

» Kosovari ne Londer
Tue 11 Oct 2016, 00:13 nga Naki

» Te doktori...
Tue 11 Oct 2016, 00:13 nga Naki

» Dashuria Para dhe mbas martesave...
Tue 11 Oct 2016, 00:12 nga Naki

» Barcoleta
Tue 11 Oct 2016, 00:10 nga Naki

4 pėrdorues nė linjė: 0 anėtarė 0 tė fshehur 4 vizitorė :: 1 Bot

Asnjė

Shiqo lokacionet nė hartė


Numri Rekord i pėrdoruesve nė linjė ishte 484 mė Sun 08 Mar 2015, 12:48
Forumi ka 2899 anėtarė tė regjistruar
Anėtari mė i ri dashuri_dhe_zjarr

Anėtarėt e kėtij forumi kanė postuar 154059 artikuj v 4861 temat


Naki (9124)
 
Geri (7161)
 
lolita (6766)
 
Annika (6751)
 
Kle@Love (6659)
 
Voglushja (4385)
 
Interesant (4173)
 
Arjana (3724)
 
albi (3374)
 
Adisa (3282)
 


MOJ FUSHA E KORABIT

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

MOJ FUSHA E KORABIT

Mesazh nga shaban cakolli prej Mon 27 Apr 2009, 19:06

Nga perlat e kėngėve popullore tė kurbetit:

MOJ FUSHA E KORABIT

Pa dyshim, se njėra ndėr plagėt mė tė rėnda historike ndėr popullin shqiptar, plagė kjo qė rrjedh dhembshėm dhe kullon ndėr shekuj, ėshtė plaga e kurbetit . Pėr kėtė plagė qė nuk i dihet as fillimi e as mbarimi dhe qė fatkeqėsisht , rrjedh e kullon edhe sot e gjithė ditėn nėpėr trojet dhe familjet shqiptare, kohė pas kohe poetėt dhe kėngėtarėt tanė anonim popullor, kanė shkruar me mijėra vargje tė pėrlotura dhe kanė kėnduar me mijėra melodi tė dhembshme, qė ta shpojnė zemrėn dhe shpirtin me porosinė e tyre qė kanė nė brendinė e tyre krijuese .

Ndėr perlat mė tė bukura tė kėngėve tona tė kurbetit, pa dyshim se janė edhe dy kėngė, tė cilat i morėm nė analizė, pėr tė cilat mendojmė se janė edhe dy nga kėngėt mė tė lashta tė kėsaj gjinie . Pra, fjala ėshtė pėr kėngėt me titull:”Moj Fusha e Korabit” dhe “Kur mu nise djalo pėr gyrbet”, qė pėr kah struktura poetike dhe melodike, janė shumė identike njėra me tjetrėn dhe ajo qė ėshtė mė se karakteristike e kėtyre kėngėve, ėshtė fakti se qė tė dyja kėto kėngė janė thurur nga shpirti krijues i femrės shqiptare.

Me qė nė kėngėt tona burimore popullore, vėshtirė ėshtė qė tė identifikohen autorėt e tyre, pėr faktin se nuk janė ruajtur shėnimet mbi krijuesit popullor, ka tė ngjarė se kėto dy kėngė mund t’ i ketė thurur e kėnduar e njėjta krijuese – femėr .

Vetė natyra e melodive dhe interpretimeve tė kėtyre kėngėve, na bind se kėto dy kėngė janė krijuar dhe kėnduar nga ndonjė kėngėtare popullore , e cila nė mėnyrėn mė besnike , pėrmes vargjeve shumė tė fuqishme poetike dhe melodive nostalgjike, shpreh mallin dhe nostalgjinė pėr dashurinė e humbur, pėr shkak se i dashuri i tyre duhet patjetėr tė shkojė nė kurbet pėr tė punuar dhe kjo shkuarje do t’ iu sjell njė ndarje tė kobshme dy tė rinjve tė dashuruar, tė cilėt ndoshta mė edhe nuk do tė mund tė shihen nė mes veti !

Nė bazė tė analizės sė teksteve tė kėtyre kėngėve, mund tė konkludojmė se qė tė dyja e kanė burimin e vet krijues nga tė njėjtat treva, apo krahina. Qė tė dyja kėto kėngė kanė melodi shumė nostalgjike, struktura tė njėjta poetike, pėrbėrje shumė tė pėrafėrta ritmike dhe qė tė dyja, kėndohen me pėrcjellje ekskluzive tė dy kavalleve , ose dy fyejve .

Struktura ritmike e kėngės “Moj Fusha e Korabit” ėshtė e shtrirė nė masėn kohore 8/4 , pra njėra ndėr masat mė tė rralla dhe mė karakteristike tė kėngėve tona tradicionale popullore . Madje, shumė interpreto popullor, duke mos e perceptuar saktėsisht kėtė masė ritmike, nė tė shumtėn e rasteve kėtė kėngė e kanė interpretua dhe e interpretojnė nė temp tė lirė ( improvizim tė lirė) , apo siē thuhet ndryshe, nė tempin “Rubatto”.

Ndėrsa, kėnga me titull: “Kur mu nise djalo pėr gyrbet”, ėshtė e bazuar nė ritmin tradicional kombėtar 7/8.

Duke i analizuar tekstet, lokacionet, meloditė, ritmet dhe pėrcjelljet instrumentale tė kėtyre dy kėngėve, mund tė konkludojmė se kėto dy kėngė janė krijuar, kėnduar dhe kultivuar mė sė shumti nė viset rurale tė Maqedonisė Perėndimore: Tetovė, Gostivar, Dibėr dhe Kėrēovė. Kėtė konkluzion mund ta pranojmė si tė vėrtetė, nėse kemi para sysh faktin se nė kėto treva, apo krahina, mė sė shumti pėrdoren kavallet dhe fyejt nė pėrcjellje tė kėngėve tona burimore dhe nė anėn tjetėr , Bjeshkėt e Sharrit dhe tė Korabit, janė vendet mė tė preferuara pėr zhvillimin e jetės baritore dhe kultivimin e shtazėve shtėpiake.

Kėnga “Moj Fusha e Korabit”, nė mėnyrė autentike e pėrshkruan kohėn e kurbetit te tė rinjve barinj, tė cilėt qėndronin nėpėr stane nė bjeshkė, nga 6 muaj duke i ruajtur bagėtinė, sidomos kopetė e deleve.

Pra, kurbeti mė i largėt nė atė kohė, ishte jeta baritore nėpėr bjeshkėt e largėta dhe tė larta.

Vajza e dashuruar nė njė djalė tė ri, me rastin e shkuarjes nė Bjeshkė, do ta mallkojė me lot dhembje Fushėn e Korabit, e cila po ua merrte djemtė e rinj dhe po i ndante nga njė dashuri e sa po lindur !

Kėnga flet pėr kohėn e njė mentaliteti tė lashtė, kur djali i dashuruar nuk do tė guxonte ta kthente as kokėn pėr ta parė tė dashurėn e vet, nga se do tė ndėshkohej nga ana e rrethit familjarė.

Po ashtu, nė kohėn e krijimit tė kėsaj kėnge, kuptohet qartazi se nuk kishte shkollim, shkrim-lexim, letėr, as laps, pėr tė komunikuar dy tė rinjtė e dashuruar nė mes veti.

Porosia e fundit e vajzės sė dashuruar , pėr tė dashurin e vet qė po i ndahet dhe po i shkon nė kurbet, ėshtė qė ai, tė gjendet si tė mundet dhe t’i kthehet tė dashurės sė pakut pėr festėn e Shėn Gjergjit!

Qėndrimin gjashtėmujor nė kurbetin e bjeshkėve, vajza e dashuruar e quan: “gjashtė muaj tė zi”, nga se nuk e ka tė lehtė qė tė jetojė nė vetmi!

Ditėt e zeza, tė rėnda dhe tė gjata tė kurbetit, vajza do t’ i numėrojė me mund dhe anonimitet tė thellė, nga se ato nuk ka se ku t’ i shkruaj dhe nuk guxon t’ ia shprehi askujt tjetėr, pos qė do t’ i shėnojė nė skaj tė qilimit , nė pragun e derės, nė kapakun e penxheres, nė skaj tė mbėshtjellcės e kėshtu me radhė, ku pėrmes kėtyre figurave anonime, ajo do t’ i numėrojė edhe stinėt e vitit.

Malli pėr t’ u takuar sa mė parė me tė dashurin e vet qė ėshtė nė kurbet, vajza do ta shprehė edhe pėrmes kėsaj porosie pėr tė dashurin e vet:”Merr pare me fajde – ti ma i pari hajde!” Pra, e detyron tė dashurin qė tė hyjė borxh duke marrė para me kamatė, pėr tė ardhur nė shtėpi dhe pėr t’ u takuar me tė dashurėn e vet.

Vajza e dashuruar dhe e djegur nga malli e nostalgjia pėr t’ ua parė e takuar me tė dashurin e vet , qė i ka shkuar nė kurbet, do ta porositė tė dashurin, qė kur tė arrijė nė Fushė tė Matit, t’ ia lėshoj vrapin atit tė tij, nė mėnyrė qė e dashura e tij , ta identifikojė mė lehtė dhe qė tė arrijė nė shtėpi sa mė shpejt !

Dhe nė fund, pėrmes kėngės, e dashura e porositė djalin qė e dashuron aq shumė, qė tė mos martohet dhe tė mos e tradhtojė tė dashurėn e vet, nga se vetėm i atillė do tė ketė nderim, respekt dhe vlerė. Pėr ndryshe, po bėri e u martua, atėherė mė kurrė nuk do ta dojė e dashura e vet, e cila ėshtė gjithnjė nė pritje tė tij!

Tė shikojmė nė vazhdim se ēfarė na thotė teksti i kėngės “Moj Fusha e Korabit”:

Moj Fusha e Korabit, oj, mjera un-o,

Qysh na erdhe hakit , oj , mjera un-o ?!

Shkove , kapėrceve , oj , mjera un-o,

Kryet , ti, pse s’e ktheve, oj, mjera un-o ?!

Kapėrceve e shkove , oj, mjera un-o,

Nji letėr s’ ma shkrove, oj, mjera un-o !?

Banja si t’ ja dijsh-e , oj, mjera un-o ,

Pėr Shin Gjergj , t’ ėm vijsh –e, oj , mjera un-o !

S’ asht nji ditė e dy – e , oj , mjera un-o,

Janė gjashtė muej tė zi- e , oj , mjera un-o !

Kta tre muejt e dimnit , oj, mjera un-o,

T’ i shkruej n’ skaj t’ qylymit , oj mjera un-o!

Kta tre muej t’ pranverės , oj , mjera un-o,

T’ i shkruej n’ prag tė derės , oj , mjera un-o !

Kta tre muejt e verės , oj, mjera un-o,

T’ i shkruej n’ skaj t’ penxheres , oj , mjera un-o !

Kta tre muejt e vjeshtės , oj , mjera un-o,

T’ i shkruej n’ skaj t’ mbėshtjellcės , oj , mjera un-o !

Merr pare me fajde, oj, mjera un-o,

Ti , ma i pari hajde , oj, mjera un-o !

Kur t’ vijshė n’ Fushė tė Matit, oj mjera un-o,

Lėshoja frenat atit, oj, mjera un-o !

Sa tė jesh beqar - e , oj mjera un-o,

Ke shumė iftibar –e , oj, mjera un-o!

Kur t’ bahesh me grue , oj, mjera un-o,

Une nuk tė due, oj , mjera un-o !

KUR MU NISE DJALO PĖR GYRBET

Edhe kėnga me titull: “Kur mu nise djalo pėr gyrbet”, ka tė njėjtin identitet krijues , tė njėjtėn porosi dhe trajton dashurinė e vajzės ndaj djalit, i cili i ėshtė larguar nė kurbet!

Dallimi i motivit tė kėngės nga ajo e para, ėshtė fakti se kėtu na paraqitet teksti pak sa mė liberal nė mes tė raporteve tė dy tė rinjve tė dashuruar, me rastin e ndyrjes sė tyre.

Me rastin e nisjes sė djalit pėr nė kurbet, e dashura e tij e pėrcjell sė pakut deri tek shtegu i gardhit tė oborrit dhe aty e vėzhgon tė dashurin e saj, deri sa largohet aq shumė dhe nuk mund tė shihet mė me sy. Pastaj, kthehet prapė nė shtėpi, duke qa me lot nė sy.

Jeta nė shtėpi, pa praninė e tė dashurit tė vet, i duket e pa kuptimtė .Ēdo gjė i duket e pa shije dhe si e shkretė!

E dashura, rri duke qarė e menduar gjatė tėrė natės, duke menduar se ku e ka zėnėn nata tė dashurin e saj dhe duke u brengosur se a thua po i hahet darka larg shtėpisė, familjes dhe tė dashurės sė vet?!

E dashura, edhe pse mbyllet nė dhomėn e vet e vetmuar, nuk mund tė flejė gjatė tėrė natės, duke derdhur lot dhe mallkime pėr kurbetin e zi dhe jetėn e saj nė vetmi!

Ajo, nuk mund tė shti gjatė tėrė natės gjumė nė sy, deri nė zbardhjen e dritės sė agut tė mėngjesit, gjithnjė duke menduar se ku e ka zbardhur drita tė dashurin e saj?!

Kėnga pėrfundon me lutjen e tė dashurės, pėr djalin qė e dashuron, qė ai tė mos vonohet shumė kohė nė kurbet dhe tė rikthehet sėrish, me ē’ rast, e dashura do tė priste me padurim sėrish tek shtegu i gardhit tė oborrit tė shtėpisė !

Por, tė lexojmė me vėmendje tekstin e kėsaj kėnge nė vazhdim dhe do tė bindemi se ēfarė porosie do tė na sjell kjo kėngė:

Kur mu nise , djalo, pėr gyrbet ,

T’ pėrcolla der’ n’ shteg , e mjera un-o,

Hej, hej, hej, hej!

T’ pėrcolla der’ n’ shteg , e mjera un-o!

Nejta e t’ kqyra , der’ sa shkove larg,

Dhe u ktheva prap, e mjera un-o!

Hej, hej, hej, hej !

Dhe u ktheva prapė , e mjera un-o !

Sa mėrzi mu duk, kur mbeta vetė,

Si t’ ish gjithēka shkret , e mjera un-o !

Hej, hej, hej, hej !

Si t’ ish gjithēka shkret, e mjera un-o!

Ta ditsha ku t’ zuni nata ,

Ndėr male tė nalta , mjera un-o!

Hej, hej, hej, hej!

Ndėr male tė nalta, mjera un-o !

N’ ato male t’ nalta , more djalė,

A po t’ hahet darka, mjera un-o?!

Hej, hej, hej, hej!

A po t’ hahet darka, mjera un-o?!

Kur shkova me ra, o more djalė,

M’ zu gjumi tuj kja, e mjera un-o !

Hej, hej, hej, hej!

M’ zu gjumi tuj kja, e mjera un-o !

Ta ditsha ku t’ zuni drita ,

Ndėr fusha t’ jeshilta, mjera un-o!

Hej, hej, hej, hej!

Ndėr fusha t’ jeshilta , mjera un-o !

Mos u vano, kthehu djalė, apet,

Tash dal t’ pres nė shteg, e lumja un-o !

Hej, hej, hej, hej !

Tash dal t’ pres nė shteg , e lumja un-o !

Gjilan, mė 24 Prill 2009. Demir KRASNIQI

shaban cakolli

Shteti : Gjermani
Postime : 2762
Kyējet nė forum : 12189
Regjistruar mė : 11/06/2007

Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi